Szkolenia BHP — wstępne i okresowe

Dla kogo: każdy nowy pracownik, zanim zostanie dopuszczony do pracy. Także studenci na praktykach studenckich i uczniowie odbywający praktyczną naukę zawodu. Osoby na umowach cywilnoprawnych — inaczej: wobec osób pracujących na innej podstawie niż stosunek pracy zleceniodawca ma obowiązek zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, a o samym szkoleniu decyduje rodzaj pracy i skala zagrożeń. Zleceniobiorca pracujący na terenie zakładu, przy maszynach, na wysokości albo w narażeniu na czynniki szkodliwe powinien być przeszkolony tak samo jak pracownik. Księgowa rozliczająca faktury z własnego domu nie musi.

Czas: minimum 3 godziny.

Forma: instruktaż.

Co dalej: szkolenie wstępne jest warunkiem dopuszczenia do pracy i nie ma terminu ważności. Wyznacza natomiast termin pierwszego szkolenia okresowego: do 6 miesięcy od rozpoczęcia pracy dla osób kierujących pracownikami i do 12 miesięcy dla pozostałych.

Dokument: karta szkolenia wstępnego do akt osobowych. Od 12 grudnia 2025 r. pracownik potwierdza odbycie instruktażu ogólnego i stanowiskowego w postaci papierowej albo elektronicznej. Przy potwierdzeniu elektronicznym pracodawca robi adnotację w karcie szkolenia wstępnego w miejscu przeznaczonym na podpis.

Instruktaż ogólny może prowadzić pracownik służby BHP albo osoba wykonująca jej zadania. Jeśli nie masz takiej osoby w firmie, robimy to za ciebie.

Dla kogo: pracownicy na stanowiskach robotniczych oraz wszyscy, którzy pracują w narażeniu na czynniki szkodliwe, uciążliwe lub niebezpieczne. Także przy przeniesieniu na inne stanowisko i przy zmianie warunków pracy.

Czas: minimum 8 godzin na stanowiskach robotniczych, minimum 2 godziny na stanowiskach administracyjno-biurowych z czynnikami uciążliwymi.

Forma: instruktaż na stanowisku pracy, zakończony sprawdzianem.

Ważność: jak przy instruktażu ogólnym.

Dokument: karta szkolenia wstępnego. Od 12 grudnia 2025 r. potwierdzenie odbycia instruktażu może być papierowe lub elektroniczne — wystarczy sposób, który pozwala ustalić osobę składającą oświadczenie.

Instruktaż stanowiskowy prowadzi pracodawca albo wyznaczona przez niego osoba kierująca pracownikami. Musi mieć odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz być przeszkolona w zakresie metod prowadzenia instruktażu. Dlatego nie sprzedajemy instruktażu stanowiskowego jako usługi „pod klucz". Robimy to, co można zrobić z zewnątrz i co zwykle jest w firmach najsłabsze: piszemy programy instruktażu dla poszczególnych stanowisk, szkolimy z metodyki osoby, które będą instruktaż prowadzić, układamy dokumentację i pilnujemy, żeby się zgadzała z tym, co dzieje się na hali. Przy kontroli PIP to zwykle program i dokumentacja są problemem, nie sam fakt przeprowadzenia instruktażu.

Dla kogo: pracodawcy, właściciele, członkowie zarządu, dyrektorzy, kierownicy działów, mistrzowie, brygadziści — każdy, kto kieruje pracą innych.

Czas: minimum 16 godzin.

Forma: kurs, seminarium lub samokształcenie kierowane.

Ważność: 5 lat. Pierwsze szkolenie w ciągu 6 miesięcy od objęcia stanowiska.

Dokument: zaświadczenie według wzoru z rozporządzenia, wpis do naszego rejestru.

To szkolenie zwalnia pracodawcę z osobnego szkolenia okresowego jako pracownika. Obejmuje też ocenę ryzyka zawodowego i postępowanie powypadkowe — dwie rzeczy, o które inspektor pyta kierownika najczęściej.

Dla kogo: księgowość, kadry, sekretariat, recepcja, obsługa klienta, dział handlowy, IT, administracja biurowa. W szkole, przedszkolu, przychodni czy żłobku do tej grupy należy personel biurowy: sekretariat, księgowość, administracja. Nauczyciele, personel medyczny, opiekunowie i obsługa techniczna trafiają do innych grup, zależnie od stanowiska i tego, na jakie czynniki są narażeni. Przy obsłudze placówki ustalamy podział stanowisk razem z dyrekcją, zanim zaplanujemy terminy.

Czas: minimum 8 godzin.

Forma: kurs, seminarium lub samokształcenie kierowane.

Ważność: 6 lat. Pierwsze szkolenie w ciągu 12 miesięcy od zatrudnienia.

Dokument: zaświadczenie według wzoru z rozporządzenia.

Uwaga, bo tu wiele firm szkoli się niepotrzebnie albo odwrotnie — przestaje szkolić za wcześnie. Od 2019 roku pracownik administracyjno-biurowy nie musi mieć szkolenia okresowego, jeśli przeważająca działalność pracodawcy mieści się w grupie o kategorii ryzyka nie wyższej niż trzecia i nic innego nie wynika z oceny ryzyka zawodowego (art. 237³ § 2² Kodeksu pracy). Zwolnienie nie jest dane raz na zawsze: gdy kategoria ryzyka wzrośnie, masz 6 miesięcy na przeszkolenie ludzi. Sprawdzimy twoją kategorię i powiemy, czy szkolenie jest obowiązkowe. Bezpłatnie. Uwaga: praca zdalna wyłącza to zwolnienie. Zwolnienia ze szkolenia okresowego nie stosuje się do pracowników wykonujących pracę zdalną. Pracownik biurowy w firmie z kategorią ryzyka nie wyższą niż trzecia, który pracuje z domu, musi odbyć szkolenie okresowe. Jego kolega na tym samym stanowisku pracujący w biurze — nie musi. To brzmi odwrotnie do intuicji i jest jednym z częstszych błędów przy kontroli po przejściu firmy na hybrydę. Podstawa prawna: art. 67³¹ § 3 Kodeksu pracy w związku z art. 237³ § 2² Kodeksu pracy.

Dla kogo: pracownicy fizyczni, produkcja, magazyn, budowa, warsztat, gastronomia, sprzątanie.

Czas: minimum 8 godzin.

Forma: wyłącznie instruktaż. Przepisy nie dopuszczają dla tej grupy samokształcenia kierowanego ani e-learningu.

Ważność: 3 lata. Przy pracach szczególnie niebezpiecznych — 1 rok. Pierwsze szkolenie w ciągu 12 miesięcy od zatrudnienia.

Dokument: zaświadczenie według wzoru z rozporządzenia.

Prace szczególnie niebezpieczne to m.in. praca na wysokości, w zbiornikach i kanałach, przy urządzeniach elektroenergetycznych oraz roboty rozbiórkowe. Jeśli nie masz pewności, czy któreś stanowisko w twoim zakładzie do nich należy, sprawdzimy to razem z oceną ryzyka.

Dla kogo: projektanci, konstruktorzy, technolodzy, automatycy, utrzymanie ruchu, organizatorzy produkcji.

Czas: minimum 16 godzin.

Forma: kurs, seminarium lub samokształcenie kierowane.

Ważność: 5 lat. Pierwsze szkolenie w ciągu 12 miesięcy od zatrudnienia.

Dokument: zaświadczenie według wzoru z rozporządzenia.

Punkt ciężkości kładziemy na projektowanie bezpiecznych stanowisk i maszyn: osłony, blokady, ergonomia, ocena ryzyka na etapie konstrukcji. To grupa, która swoimi decyzjami przesądza o bezpieczeństwie innych.

Dla kogo: pracodawcy i kadra kierownicza, która ma prowadzić instruktaże stanowiskowe u siebie w firmie.

Czas: ustalamy z zamawiającym — zależy od liczby stanowisk i doświadczenia uczestników.

Forma: warsztat z ćwiczeniami. Uczestnicy sami prowadzą fragment instruktażu i dostają informację zwrotną.

Ważność: przygotowanie w zakresie metodyki nie ma terminu ważności, ale traci sens bez aktualnego szkolenia okresowego dla osób kierujących.

Dokument: zaświadczenie o ukończeniu szkolenia.

Bez tego przygotowania instruktaż stanowiskowy przeprowadzony w twojej firmie inspektor może zakwestionować, nawet jeśli karty są wypełnione poprawnie.

Dla kogo: pracownicy wyznaczeni do udzielania pierwszej pomocy — art. 209¹ § 1 pkt 2 Kodeksu pracy. Obowiązek wyznaczenia takich osób ma każdy pracodawca, niezależnie od wielkości firmy.

Czas: ustalamy z zamawiającym, zwykle od 4 do 8 godzin.

Forma: zajęcia praktyczne na fantomie, z ćwiczeniem resuscytacji i obsługi AED.

Ważność: przepisy nie narzucają terminu. Zalecamy powtarzanie co 2–3 lata, bo bez powtórki umiejętności zanikają szybciej, niż większość ludzi zakłada.

Dokument: zaświadczenie o ukończeniu szkolenia.

Pomagamy też zorganizować punkt pierwszej pomocy i skompletować apteczki pod liczbę pracowników i rodzaj zagrożeń.

Dla kogo: pracownicy wyznaczeni do zwalczania pożarów i ewakuacji — art. 209¹ § 1 pkt 2 Kodeksu pracy.

Czas: ustalamy z zamawiającym.

Forma: część teoretyczna plus ćwiczenia z podręcznym sprzętem gaśniczym. Na życzenie łączymy szkolenie z próbną ewakuacją obiektu.

Ważność: przepisy nie narzucają terminu. Zalecamy raz na rok, razem z próbną ewakuacją.

Dokument: zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, protokół z próbnej ewakuacji.

Więcej o obowiązkach przeciwpożarowych — na stronie PPOŻ.